Tarihçe

Side, Anadolu'da MÖ 7. yüzyıldan önce kurulmuş ve Hitit dönemine kadar uzanan eski bir yerleşim yeridir. Yunanlar MÖ 7. yüzyıl göçlerinde Side'ye gelmişlerdir ve burada kendi dillerini kullanmışlardır. Bu dil, Hint-Avrupa dillerinden biri olarak kabul edilir ancak henüz tam olarak çözülememiştir.

Side, Lidyalılar MÖ 6. yüzyılın ilk yarısında egemenliğine girerek Perslerle birlikte MÖ 547-546 yılları arasında yönetimi ele geçirmiştir. İskender'in ölümünden sonra II. Antigonos'un (MÖ 323-304), Ptolemaioslar'ın (MÖ 301-215) ve Suriye Krallığı'nın da denetimi altına girmiştir. MÖ 2. yüzyılda Ptolemaioslar'ın güçlü savaş ve ticaret filoları sayesinde Side, en parlak dönemini yaşamıştır.

MÖ 188'de Apameia Barışı ile Bergama Krallığı'na bırakılan kent, Doğu Pamfilya bölgesiyle birlikte bağımsızlığını korumuş ve büyük ticaret donanmasıyla refaha ve zenginliğe ulaşmıştır. MÖ 78'den sonra Roma egemenliğinde bulunan Side, 2. ve 3. yüzyıllarda bölgenin ticaret merkezi olmuştur. Özellikle köle ticaretinin sağladığı zenginlik bu dönemde yoğunlaşmıştır.

Side, 5. yüzyılın başlarında Hristiyanlığı benimsemeye başlamıştır. Bu dönemde kent, bir bilim ve kültür merkezi haline gelmiş ve Suriye krallarından VII. Antiokhos'un burada eğitim aldığı bilinmektedir. Kral olduğu zaman (MÖ 138) Sidetes adını almıştır.

Side, 5. ve 6. yüzyıllarda en parlak dönemini yaşamıştır. Ancak Arap akınları ve doğal afetler kentin terk edilmesine yol açmıştır. 12. yüzyıl coğrafyacısı El İdrisi bu dönemde Side'yı ölü bir kent olarak tanımlamıştır.

Side, 13. yüzyıldan itibaren Selçuklular ve Hamitoğulları Beyliği'nin egemenliğine girerek Türk topraklarına katılmıştır. Ancak Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde burada yerleşim olmamıştır. Son olarak 21 Aralık 1987 tarihinde "Side" adı altında belediye statüsü alan kent, günümüzde Antalya'nın önemli turistik merkezlerinden biridir.