Mimari özellikleri

Yeşil Camii, Çelebi Mehmet tarafından aynı zamanda hükümet konağı olarak inşa edilmiş iki katlı ve iki kubbeli bir yapıdır. Cami ters T planlıdır ve kronolojik sırayla Orhan Gazi Camii ve Yıldırım Camii'nden sonra Bursa'daki üçüncü camidir. Büyük ve oymalı süslemelerle donatılmış ana kapısı kuzey cephede yer alır; kapıdan dar bir koridorun ardından asıl ibadet alanına girmek mümkündür.

İbadet mekanının iki yanındaki simetrik odalar, sancaklardan gelenlerin meselelerinin görüşüldüğü yerler olarak tasarlanmıştır. Doğudaki oda Anadolu Beylerbeyliğinden gelenler için, batıdaki oda ise Rumeli Beylerbeyliğinden gelenler için kullanılıyordu. Daha sonra bu odalar mahkeme salonu olarak kullanılmıştır. Girişin iki yanındaki merdivenlerle üst kata çıkılır; yapının üst katında ortada hünkar mahfili ve iki tarafında saray daireleri bulunur.

İbadet mekanı, aynı eksen üzerinde üzerli birer kubbe ile örtülü iki ana mekandan oluşur. Kubbelerin çapı 13 metre, yerden yüksekliği ise 25 metredir ve her iki kubbe büyük bir kemer ve kilit taşı ile birleştirilmiştir.

Mimari özellikleri yanında caminin çini süslemeleri de önemli bir rol oynar. Özellikle iç mekânda eyvanlar, müezzin mahfilleri, hünkar mahfili, tabhaneler, şahnişinler ve mihrap çini süslemenin yoğun olarak kullanıldığı bölümlerdir. Bunlar arasında bütünüyle çini ile kaplanmış mihrap zengin süslemeleriyle dikkat çeker.

Mihrap, eserin güney cephe ortasındadır; 1067 cm yüksekliğinde ve 628 cm genişliğindedir ve sır tekniğinde çinilerle kaplanmıştır. Erken Osmanlı döneminin ilk çini süslemeli mihrabıdır. Ağırlıklı olarak bitkisel motif ve kompozisyonlara sahip çinilerle kaplanmıştır. Yeşil Camii'ndeki çinileri yapan ustalar arasında "Mecnun Mehmet" yer alır.

Ahşap işçiliği de caminin önemli bir parçasıdır. Giriş kapısı ve pencere kapakları, devrin ahşap işçiliğinin güzel örnekleridir. Mihrabın batısında bulunan, tepesi altıgen külahla örtülü minber ise özenli bir ahşap işçiliğinin ürünüdür.

Mihrap eyvanının doğu ve batı pencereleri üzerinde duvara asılmış iki yazı levhası bulunur. Levhalarda "Amme suresi" yazılıdır; bunlardan birinde Bursa'da 19. yüzyılda valilik yapmış Ahmet Vefik Paşa'nın adı geçer.

Caminin minarelerinin birisi kuzeybatı, diğeri güneybatı köşesindedir ve bu minareler 1855 depreminin ardından 19. yüzyıl sonlarına doğru yapılmıştır. Orijinal minareler camiye adını veren yeşil çinilerle kaplı olduğu düşünülür.